ထိုင္းက ဘဂၤါလီ တေထာင္ေက်ာ္ ျမန္မာသို႔ ျပန္ပို႔သည့္ ျဖစ္ရပ္ မရွိဟု သမၼတ႐ုံး ျငင္းဆို



ဘဂၤါလီ လူမ်ိဴး, ျမန္မာႏိုင္ငံ, ထိုင္းႏိုင္ငံ, ႏုိင္ငံေတာ္ သမၼတ႐ုံး ညြန္ၾကားေရးမႉး ဦးေဇာ္ေဌး (မႉးေဇာ္), မြတ္စလင္
ပံုစာ – အက္ဒမန္ ပင္လယ္ကို ေလွျဖင့္ျဖတ္လာသည့္ ဘဂၤါလီမ်ား (ဓာတ္ပံု – Reuters)
ထုိင္း အစိုးရက ဘဂၤါလီ(မြတ္စလင္) ၁၃၀၀ ခန္႔အား ျမန္မာႏုိင္ငံသို႔ ျပန္ပို႔ေဆာင္ခဲ့သည္ ဆိုျခင္းကုိ ႏုိင္ငံေတာ္ သမၼတ႐ုံး ညြန္ၾကားေရးမႉး ဦးေဇာ္ေဌး (မႉးေဇာ္) က ယင္းျဖစ္ရပ္ လံုး၀ ျဖစ္ပြားမႈ မရွိေၾကာင္း ျငင္းဆို လိုက္သည္။

ထိုင္း ႏိုင္ငံမွ ဘဂၤါလီ လူမ်ဳိးမ်ားကုိ လြန္ခဲ့သည့္ ၃ လခန္႔က ျမန္မာႏုိင္ငံသို႔ ျပန္ပို႔ခဲ့သည္ဟု ထိုင္း လူ၀င္မႈ ႀကီးၾကပ္ေရး အရာရွိ ဒု ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး Pharnu Kerdlarpphon က မၾကာေသးခင္က ေျပာၾကားခ်က္ကို ကုိးကားၿပီး ထုိင္းႏုိင္ငံ အေျခစိုက္ ဘန္ေကာက္ပို႔စ္ႏွင့္ ႏိုင္ငံတကာ သတင္းမ်ားတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္ကို ေတြ႔ရသည္။

၂၀၁၃ ခုႏွစ္ ဇန္န၀ါရီမွ စတင္ ခိုး၀င္ ေရာက္ရွိလာသည့္ ဘဂၤါလီ လူမ်ဳိးမ်ားကုိ ထိုင္းႏွင့္ ျမန္မာ အာဏာပိုင္မ်ား ပူးေပါင္းၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ ျပန္ပို႔ရန္ စီစဥ္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း သတင္းမ်ားက ဆိုသည္။

ယင္းသတင္း အေပၚ သမၼတ႐ုံး ညြန္ၾကားေရးမႉး ဦးေဇာ္ေဌးက ျမန္မာ ႏိုင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီးဌာန၊ လူ၀င္မႈ ႀကီးၾကပ္ေရးႏွင့္ ျပည္သူ႔ အင္အား ၀န္ႀကီးဌာန၊ ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕ရွိ ထုိင္းႏုိင္ငံ ဆုိင္ရာ ျမန္မာႏုိင္ငံ သံ႐ုံးမွ တာ၀န္ရွိသူမ်ားက ပူးေပါင္း ေဆာင္ ရြက္မႈမ်ား မရွိခဲ့ေၾကာင္း ၎၏ လူမႈကြန္ရက္ စာမ်က္ႏွာမွ တဆင့္ ေရးသား ေဖာ္ျပထားသည္။

ဦးေဇာ္ေဌးက “ႏိုင္ငံသား ကိစၥသည္ ႏိုင္ငံေတာ္ အခ်ဳပ္အျခာ အာဏာ၏ အစိတ္အပိုင္း တရပ္”ဟူေသာ ေဆာင္ပုဒ္ကို အေၾကာင္းမဲ့ ထားရွိျခင္း မဟုတ္ေၾကာင္း၊ ျပည္ပႏိုင္ငံ တႏိုင္ငံသို႔ ေရာက္ရွိသြားသူ တဦးက ျမန္မာႏိုင္ငံက လာပါသည္ဟု ထုတ္ ေဖာ္ ေျပာၾကား႐ုံျဖင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံသား ျဖစ္လာမည္ မဟုတ္ေၾကာင္း ၎က ေထာက္ျပ ေရးသားထားသည္။

လက္ရွိ အခ်ိန္တြင္ ျပည္တြင္း၌ ပဋိပကၡမ်ား ျဖစ္ပြားခဲ့ၿပီးေနာက္ ပင္လယ္ေရေၾကာင္းမွတဆင့္ ႏုိင္ငံမ်ားစြာသို႔ တိုး၀င္ေန သည့္ ဘဂၤါလီ ကိစၥ အားလုံးကို ျမန္မာႏုိင္ငံအား လက္ညႇိဳးထိုးလာသည့္ “ျမန္မာ အခက္-ဘဂၤါလီ အခ်က္ နည္းဗ်ဴဟာ”မ်ားကို တိုးျမင့္ ေတြ႔ရွိလာေၾကာင္း ဦးေဇာ္ေဌးက ဆိုသည္။

သို႔ေသာ္ ျမန္မာႏုိင္ငံသည္ သတင္းမ်ားတြင္ ေဖာ္ျပ ပါရွိေသာ လူမ်ဳိးစု အမည္ျဖင့္ ဘဂၤါလီ လူမ်ဳိးမ်ားကို မည္သည့္ အခါကမွ် အသိအမွတ္ ျပဳျခင္း၊ လက္ခံျခင္း မရွိခဲ့ေၾကာင္းလည္း ၎က ဆက္ေျပာသည္။

ထိုင္းႏိုင္ငံ ေတာင္ပိုင္း ဖန္ငခ႐ိုင္ အေျခစိုက္ ပညာေရးႏွင့္ ဖြံ႔ၿဖိဳး တိုးတက္ေရး ေဖာင္ေဒးရွင္း (FED) ဒါ႐ိုက္တာ ဦးထူးခ်စ္က ဘဂၤါလီ လူမ်ဳိးမ်ားကို ထိုင္း အစိုးရက ျမန္မာ အစိုးရထံ တရား၀င္ လမ္းေၾကာင္းျဖင့္ ျပန္ပို႔ျခင္း မရွိေသာ္လည္း ႏွစ္ႏုိင္ငံ ေရ ပိုင္နက္ရွိ ျမန္မာႏုိင္ငံဘက္သို႔ ပို႔ေဆာင္ေလ့ ရွိသည္ကို ၾကားသိရသည္ဟု ဧရာ၀တီသို႔ ေျပာသည္။

“နယ္စပ္ကို ပို႔တာ ဟုတ္တယ္၊ ျမန္မာ အစိုးရ လက္ထဲကုိ ပို႔တာ မဟုတ္ဘူး၊ ၾကားတာကေတာ့ ေလွေတြထဲကုိ အစား အေသာက္ ရိကၡာေတြ ထည့္ေပးၿပီးေတာ့ ျမန္မာ ေရပိုင္နက္ထဲကုိ ပို႔လိုက္တယ္၊ ျမန္မာ အစိုးရ အေနနဲ႔ တရား၀င္ လက္ခံ ယူတယ္လို႔ မၾကားမိပါဘူး”ဟု ၎က ဆိုသည္။

ဖမ္းဆီးခံထားရသည့္ ဘဂၤါလီ လူမ်ဳိးမ်ားကို ထိုင္း အာဏာပိုင္မ်ားက ထိုင္းႏုိင္ငံ ေတာင္ပိုင္း ဖန္ငခ႐ိုင္ အပါအ၀င္ ၿမိဳ႕နယ္ ၅ ၿမိဳ႕နယ္ရွိ ထိန္းသိမ္းေရး စခန္းမ်ားတြင္ ထားရွိရာ လူဦးေရ ၃၀၀၀ ေက်ာ္ ရွိႏိုင္ေၾကာင္းလည္း ဦးထူးခ်စ္က ေျပာသည္။

ရခိုင္ျပည္နယ္ အတြင္း ခရီးသြားလာခြင့္ ပိတ္ပင္ခံထားရေသာ ဘဂၤါလီမ်ားသည္ မေလးရွား၊ အင္ဒုိနီးရွား ႏုိင္ငံမ်ားသုိ႔ သြားေရာက္ရန္ ျမန္မာႏုိင္ငံမွ အလုံးအရင္းျဖင့္ ထြက္ခြာမႈမ်ား ရွိခဲ့ရာ အမ်ားစုသည္ ထုိင္းႏုိင္ငံ ကမ္း႐ုိးတန္း ေဒသမ်ား၊ သုိ႔မဟုတ္ မုန္တုိင္း ထန္သည့္ ကပၸလီ ပင္လယ္ဘက္သုိ႔ ေရာက္ရိွ သြားတတ္ၾကေၾကာင္း သိရသည္။

ထိုင္းႏိုင္ငံ အတြင္းသုိ႔ ဘဂၤါလီ လူမ်ဴိးမ်ား တရားမ၀င္ နည္းလမ္းမ်ားျဖင့္ ေရာက္ရွိလာမႈကို ထိုင္းအာဏာပိုင္မ်ားက ဖမ္းဆီးၿပီး ေန ရပ္ ျပန္ပုိ႔ရန္ စီစဥ္ခဲ့ေသာ္လည္း ထုိင္းႏုိင္ငံရွိ NGO မ်ားႏွင့္ ဖမ္းဆီးခံရသူ ဘဂၤါလီမ်ားက ေနရပ္ ျပန္မပုိ႔ရန္ႏွင့္ ထိုင္း ႏိုင္ငံတြင္ ဒုကၡသည္အျဖစ္ အသိအမွတ္ ျပဳရန္ ထိုင္း အစိုးရကို ေတာင္းဆို ခဲ့ၾကသည္။
irrawaddy

အျပည့္အစုံသုိ႔ »

အခ်စ္ကို အလြဲသံုးစား မလုပ္ေၾကး


ပုထုဇဥ္ ဆိုတဲ့ လိုင္စင္ရကတည္းက လူသားဟာ စိတ္အလိုလိုက္မႈဆိုတဲ့ ေရစီးေၾကာင္းထဲ စုန္ေမ်ာခဲ့ၾကတာေပါ့။ အာရံုခံစားမႈဆိုတဲ့ အနံ႔၊ အရသာ၊ အထိအေတြ႔ေတြမွာ သာယာျခင္းက သဘာဝတရား အျဖစ္ ဖြဲ႕တည္လာၾကတယ္။ ဆန္႔က်င္ဘက္ လိင္အေပၚ တြယ္ၿငိစြဲလန္းမႈကလည္း ရုပ္ပိုင္း၊ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ သာယာမႈ တခုပါပဲ။ ထိကိုင္ျပသ မျမင္ရတဲ့ ခ်စ္ျခင္းေမတၱာ ဆိုတာကလည္း စြဲလန္းသာယာစရာ ျဖစ္လာသလို၊ သဘာဝအေလ်ာက္ ျဖစ္လာတဲ့ ေသြးသား ႏွီးေႏွာမႈကလည္း ကၽြဲကူးေရပါ အတူယွဥ္တြဲ လာပါေတာ့တယ္။ “ခ်စ္ျခင္းအစ မ်က္စိက” ဆိုတာကေန “လက္ကေလးၿပီးေတာ့ ပါးကေလးေပါ့” ေရာက္လာၿပီးတဲ့အခါ၊ “ေျဖးေျဖးေလး နဖူးေလး၊ ပါးေလး နမ္းပါ” ေတြေက်ာ္လြန္လာတဲ့အခါ အထိအေတြ ့
ႏြံ နစ္ကၽြံသြားၾကပါေတာ့တယ္။ “ခ်စ္သူမ်ားေန႔” ရဲ႕ ေခ်ာကလက္ေတြ ေနရာမွာ တည္းခိုခန္းေတြ၊ ဟိုတယ္ေတြထဲက ရင္ခုန္သံေတြ ေနရာယူလာ ၾကပါေတာ့တယ္။

လူတဦးခ်င္းစီရဲ႕ အေတြ႕အႀကံဳ၊ အေတြးအျမင္အရ ဆႏၵကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္မႈ၊ ဆင္ျခင္တံုတရားရဲ႕ အားသာမႈ၊ ရည္ရြယ္ခ်က္ ႀကီးမားမႈေတြက အထိအေတြ ့ႏြံမွာ မကၽြံေအာင္ ေစာင့္စည္းႏိုင္ၾကတာေတြ ရွိသလို၊ မလိုလားအပ္တဲ့ ေနာက္ဆက္တြဲ ျပႆနာေတြကို ေရွာင္က်ဥ္ဖို႔ ျပင္ဆင္ကာကြယ္မႈေတြနဲ႔ သာယာၾကတာလည္း ရွိၾကတာေပါ့။ ယဥ္ေက်းမႈစည္းရိုး အက်ိဳး အေပါက္ မ်ားလာခ်ိန္မွာ လိင္ဆိုင္ရာ လြတ္လပ္မႈကို အလြဲသံုးလာၾကတာက ထင္သာျမင္သာ အျဖစ္ဆံုးအေနအထားကို ေရာက္လာၾကပါတယ္။ ေဖ်ာ္ေျဖေရး မီဒီယာေတြဆီကေန အတုယူလာၾကတာလည္း ပါတာေပါ့။ အလြဲေခ်ာ္ဆံုး နားလည္မႈ ကေတာ့ လူေရွ႕သူေရွ႕ မေရွာင္ ခ်စ္တင္းေႏွာမႈက ေခတ္မီၿပီး ႏိုင္ငံတကာ ဆန္တယ္ ထင္လာၾကတာပါပဲ။ ပန္းၿခံ၊ ကန္ေပါင္ လူျမင္ကြင္း စည္ကားရာေတြမွာ ဖက္ရမ္းနမ္းရံႈ႕ျခင္းက ဒိမိုကေရစီ ရပိုင္ခြင့္တခုလို က်င့္သံုးလာၾကတာေတြ ကူးစက္ပ်ံ႕ပြား မ်ားျပားလာတာ သိသာလြန္းလွပါတယ္။

အေၾကာင္းရင္းခံ ေတြကို ျပန္သံုးသပ္ၾကည့္ရင္ လူ႔သဘာဝ အထိအေတြ႕ကို သာယာမက္ေမာ ၾကတာက မူလလို႔ ဆိုႏိုင္ေပမယ့္ စဥ္းစားရမယ့္ ကိစၥေတြေတာ့ အမ်ားႀကီးပါပဲ။ ယဥ္ေက်းမႈ ဓေလ့ထံုးစံဆိုတဲ့ အဟန္႔အတားက သိျမင္သင့္
တာေတြကို ဖံုးအုပ္ပစ္လိုက္တာ မ်ိဳးေပါ့။ သဘာဝတရားကို နားလည္ သေဘာေပါက္ေအာင္ ရွင္းလင္းျပတာက မဆီေလ်ာ္ ဘူးလို႔ ယူဆၾကတဲ့အခါ တကယ္တမ္းလည္း ဖံုးကြယ္မရႏိုင္တာကို သိလာၾကတာက အလြဲသိနဲ႔ သိလာၾကတာေပါ့။တကယ္တမ္း ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္တဲ့ ႏိုင္ငံေတြလို လိင္ပညာေပး ကိစၥကို အထိအရွ လြယ္ေနၾကတာကလည္း အေၾကာင္းတခုပါပဲ။ လူေတြရဲ႕ အေတြးအေခၚ အမူအက်င့္ေတြရဲ႕ မူလအစ ျဖစ္တဲ့အိမ္မွာ၊ ေက်ာင္းမွာ ဒီအေၾကာင္းေတြကို ေဆြးေႏြးသင္ျပဖို႔ ေရွာင္က်ဥ္ ေနၾကတာ သိသာတဲ့ လကၡဏာပါ။

သိတတ္စ အရြယ္ကတည္းက လူရဲ႕ ခႏၶာကိုယ္ဆိုင္ရာ ဖြဲ ့စည္းမႈ၊ ဒါေတြရဲ႕ လုပ္ငန္းေဆာင္တာ၊ ျဖစ္လာတတ္တဲ့ ေနာက္ဆက္တြဲ အေၾကာင္းအရာ ဆိုတာေတြ နားလည္ထားရင္ စိတ္အလိုကို ဆင္ျခင္တံု တရားနဲ႔ ့ေဘာင္ကြပ္ ထားႏိုင္ၾကမွာပါ။ အရြယ္နဲ႔အမွ် ေျပာင္းလဲလာတဲ့ ကိုယ္ခႏၶာ ဖြဲ ့စည္းမႈ၊ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ခံစားမႈ၊ ဆန္႔က်င္ဘက္လိင္ကို စိတ္ဝင္စား သာယာမႈ ဆိုတဲ့ ေဟာ္မုန္း အေျပာင္းအလဲဆိုင္ရာေတြ နားလည္ထားၾကရင္ ကိုယ္ျဖစ္ေနတဲ့ စိတ္ခံစားမႈအေပၚ ခြဲျခမ္း စိတ္ျဖာႏိုင္ၾကမွာပါ။ ေနာက္ဆံုး အမွားအယြင္း ျဖစ္ခဲ့ရင္ေတာင္ အသိတရားေလးနဲ႔ ေနာက္ဆက္တြဲ ျပႆနာေတြ ေရွာင္ရွား ႏိုင္ၾကမွာပါ။

အမူအက်င့္ ေျပာင္းလဲေရး ဆိုတာကလည္း အလြန္မလြယ္တဲ့ လုပ္ငန္းပါ။ လူမႈေရး အဖြဲ ့အစည္းေတြကလည္း မ်ိဳးဆက္ပြား က်န္းမာေရး ပညာေပး အစီအစဥ္ေတြနဲ႔ ဝိုင္းၾကဝန္းၾကေပမယ့္ ထိေရာက္မႈက အားနည္းပါေသးတယ္။ တခုပိုဆိုးတာက လိင္ဆိုင္ရာ သာယာျခင္းက တျခား မူးယစ္ေသာက္စား၊ ေလာင္းကစားေတြနဲ႔ မတူတဲ့ အေၾကာင္းျပခ်က္ တခုအျဖစ္ အခ်စ္ ဆိုတဲ့ အရာနဲ႔ ႏႊယ္ယွက္ ေနလိုက္ေသးတာေၾကာင့္ပါ။ အေျခအေနေတြ ေပးလာၾကပါတယ္ (အခ်ိန္ပိုင္းနဲ႔ တည္းခိုစရာေတြ)၊ လံႈ႔ေဆာ္ႏႈိးဆြမႈေတြ ပိုလာပါတယ္ (အရက္နဲ႔ မူးယစ္ေဆးဝါးေတြ ေပါေပါေလာေလာ သံုးႏိုင္ၾကတာေတြ၊ အျပာ ဇာတ္လမ္း ေတြကို အလြယ္တကူ ၾကည့္ႏိုင္လာၾကတာေတြ)၊ လိင္အရ တက္ႂကြတဲ့ အရြယ္ေတြမွာ အလုပ္အကိုင္နဲ႔ ပညာအတြက္ အုပ္ထိန္းသူ အသိုင္းအဝိုင္းနဲ႔ အေဝးမွာ လြတ္လပ္တဲ့ ေနထိုင္မႈပံုစံေတြ ေပၚေပါက္လာၾကတယ္ (တိုက္ခန္း ငွားၿပီး ေနထိုင္ ၾကတာေတြ)၊ ဒါတြင္မက အညီႇရွိရာ ယင္အံုစရာ ေမာ္ဒယ္လ္ေလာကတို႔၊ စပြန္ဆာတို႔ေတြ ေပၚေပါက္ လာၾကတာေတြေရာေပါ့။
ဆိုလိုတာက လိင္ဆိုင္ရာ အတုယူမွားမႈေတြ၊ အလြဲသံုးစားမႈ ျပဳစရာေတြ ပြားမ်ား လာေနၾကတာပါ။ အထူးသျဖင့္ သိပ္ငယ္ၾကေသးတဲ့ လူငယ္ေလးေတြ၊ ဆယ္ေက်ာ္သက္၊ ၿမီးေကာင္ေပါက္ ေတြမွာ အမွားအယြင္းေတြ မ်ားလာၿပီ ဆိုရင္ မ်ိဳးဆက္ေရာ၊ အနာဂတ္ပါ ထိခိုက္လာၾကေတာ့မွာပါ။ ဒီအခ်ိန္မွာ သိသင့္သိထိုက္ တာေတြကို သိေအာင္ လုပ္ေပးဖို႔ တာဝန္ရွိလာၾကပါၿပီ။ အိမ္က မိဘ၊ ေက်ာင္းက သင္ရိုး၊ မီဒီယာေတြက ပညာေပး အစီအစဥ္ေတြနဲ႔ ဘဝဆိုင္ရာ ကၽြမ္းက်င္စရာေတြ သင္ျပေပးမႈမွာ လိင္ပညာေပး က႑က ေနရာယူသင့္ လာပါၿပီ။

အရင္ဆံုးေတာ့ လိင္ဆိုင္ရာ အဂၤါ အစိတ္အပိုင္းေတြ ဖြဲ ့စည္းပံု၊ အရြယ္ေရာက္ အေျပာင္းအလဲေတြနဲ႔ စတင္ေပးၿပီး ေသြးသား ႏွီးေႏွာျခင္းရဲ႕ အက်ိဳးဆက္ေတြ၊ အႏၱရာယ္ေတြကို သိေစတာက အမူအက်င့္ ေျပာင္းလဲေရးဆီ ဦးတည္ေပၚႏုိင္လိမ့္မယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ရပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ အရြယ္မတိုင္မီ လိင္မႈကိစၥေတြ ေပၚေပါက္တဲ့အခါ ေနာက္ဆက္တြဲေတြက အဆံုးမဲ့ပါပဲ။

စနစ္တက် စီစဥ္ထားတဲ့ ခ်စ္ျခင္းကို အိမ္ေထာင္ျပဳျခင္းနဲ႔ ဆက္စပ္ၾကတဲ့ သူေတြမွာက ဘာအေၾကာင္းနဲ႔မွ ေျပာစရာမရွိေပမယ့္ မရည္ရြယ္ထားေသးဘဲ သာယာမႈေနာက္ စိတ္အလို လိုက္ၾကရင္ျဖင့္ ျပႆနာေတြ တန္းစီေနေတာ့မွာပါ။

လူမႈေရးျပႆနာမ်ား

အမွတ္တမဲ့ ကိုယ္ဝန္ရွိသြားတာကေန စတင္ရပါလိမ့္မယ္။ အိမ္ေထာင္တခု တည္ေဆာက္ဖို႔ အသင့္မျဖစ္ေသးသူေတြ၊ႏွစ္ဘက္ အသိုင္းအဝိုင္းအၾကား ညိႇႏိႈင္းဖို႔ ခက္ခဲေနတဲ့ သူေတြအတြက္ အေရးေပၚ အိမ္ေထာင္ ျပဳလိုက္ၾကရတာဟာ ဘဝမွာ အေတာ္ ကသီလင္တ ႏုိင္မွာပါ။ ျပည့္စံုဖူလံုမွရယ္ မဟုတ္ေပမယ့္ ျပင္ဆင္ထားၾကၿပီးမွ အိမ္ေထာင္သည္ ဘဝကို တည္ေဆာက္ရတာ အဆင္ေျပမွာပါ။ စားဝတ္ေနေရးက အစ ေမြးဖြားဖို႔၊ ကေလးကို ပ်ိဳးေထာင္ဖို႔ ဆိုတာေတြနဲ႔ လံုးလည္ခ်ာလည္ လိုက္ၿပီး အနာဂတ္က မလွႏိုင္ေတာ့ပါဘူး။ ပညာတပိုင္းတစတို႔၊ ဘဝတက္လမ္း ရွာေဖြေနခ်ိန္တို႔ ဆိုရင္ ပိုဆိုးတာေပါ့။

အဲဒီထက္ဆိုးတာက အေၾကာင္းေၾကာင္းေၾကာင့္ မေပါင္းသင္းျဖစ္ခဲ့ရင္ အဲဒီ ကိုယ္ဝန္ တလံုးနဲ႔ ကိုယ္ေနထိုင္ရာ လူ႔အဖြဲ႕ အစည္းရဲ႕ တင္းက်ပ္တဲ့ စည္းေဘာင္ေတြၾကားမွာ စိတ္ဒုကၡေပါင္း မ်ားစြာ ခံရမွာက မေတြးရဲစရာပါ။ အရြယ္မတိုင္မီ အိမ္ေထာင္ျပဳလိုက္ ၾကရတာက ဆင္းရဲျခင္းရဲ႕ အေၾကာင္းထဲမွာ တခ်က္ ပါဝင္ေနတာကိုလည္း သတိျပဳရမွာပါပဲ။

က်န္းမာေရးျပႆနာမ်ား

အသက္ (၁၈) ႏွစ္ေအာက္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ဆိုတာ အႏၱရာယ္ရွိတဲ့ သတ္မွတ္ခ်က္ထဲမွာ အက်ံဳးဝင္ပါတယ္။ ေနာက္ၿပီး စိတ္အလိုလိုက္မႈေၾကာင့္၊ ေၾကးစားဘဝေၾကာင့္ ရလာတဲ့ ကိုယ္ဝန္ကို မလိုအပ္တဲ့ ကိုယ္ဝန္အျဖစ္ သတ္မွတ္ၿပီး ကိုယ္ဝန္ ဖ်က္ခ်ဖို႔ ႀကိဳးစားၾကေတာ့တာပါပဲ။ အဲဒီလို တိ္တ္တိတ္ပုန္း ကိုယ္ဝန္ဖ်က္ခ်မႈေတြက ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မိခင္ ေသဆံုးမႈေတြထဲမွာ ေတြ႕ရမ်ားတဲ့ ေရာဂါပါပဲ။

ေနာက္ၿပီးေတာ့ ေသြးသားႏွီးေႏွာမႈေတြမွာ လိင္ကတဆင့္ ကူးစက္တဲ့ ေရာဂါေတြက အလြယ္တကူ ဝင္ေရာက္လာၾကမွာပါ။ သာမန္အားျဖင္  မ်ိဳးပြားအဂၤါမွာ ေရာဂါပိုးေၾကာင့္ ျဖစ္တတ္တဲ့ အနာလိုမ်ိဳးကအစ ဆီးလမ္းေၾကာင္း၊မ်ိဳးပြားအဂၤါ လမ္းေၾကာင္း ေတြမွာ ပိုးဝင္တတ္တဲ့ ကာလသားေရာဂါ ေပါင္းစံု (ဘက္တီးရီးယား၊ ဗိုင္းရပ္စ္၊ မိႈ)၊ ေနာက္ေတာ့ အသည္းေရာင္အသားဝါ ဘီ၊စီ အစရွိတာေတြက က်န္းမာေရးခ်ိဳ႕တဲ့မႈ အေသးစားကေန အသက္အႏၱရာယ္ အထိ ျဖစ္ေစတာပါ။ အဆိုးဆံုးကေတာ့ အခုေခတ္ လူတိုင္းေၾကာက္ရြံ႕ၾကရတဲ့ HIV/ AIDS လို ေသမိန္႔က် ေရာဂါကလည္း လိင္ကတဆင့္ ကူးစက္ေစတာပါပဲ။

ကာကြယ္တားဆီးမႈ ဘယ္လိုလုပ္ၾကမလဲ

အေကာင္းဆံုးကေတာ့ ေရွာင္က်ဥ္နိုင္သမွ် ေရွာင္က်ဥ္ၾကဖို႔၊ စိတ္ကိုထိန္းခ်ဳပ္ ႏိုင္ေအာင္ ႀကိဳးစားၾကတာပဲ ျဖစ္မွာပါ။ လိင္ကိစၥ သာယာမႈကို တျခား အက်ိဳးရွိ အျပဳသေဘာေဆာင္တဲ့ စိတ္ဝင္စားဖြယ္ ေတြဆီ အာရံုေျပာင္းႏုိင္ရင္ေတာ့ အေကာင္းဆံုးေပါ့။ဒါေပမယ့္လည္း အထက္က ဆိုခဲ့သလို ပုထုဇဥ္ လိုင္စင္ရထားသူေတြမို႔ ေသြးနဲ႔ကိုယ္ သားနဲ႔ကိုယ္ဆိုတဲ့ အေၾကာင္းျပခ်က္ေတြ နဲ႔ စိတ္အလို လိုက္ေနၾကတာေတြ ရွိေနဦးမွာပါ။ တဒဂၤ အေတြ႕အထိ မလြန္ဆန္ႏိုင္တာက အစ ဝါသနာပါလို႔ လိုက္စားတဲ့ အထိ ျဖစ္စဥ္ေတြက ရွိေနၾကမွာပါ။

ဒီေတာ့လည္း ဆိုးရြားတဲ့ အက်ိဳးဆက္ေတြ မျဖစ္ေအာင္ တကိုယ္ေရ ေျဖေဖ်ာက္နည္းေတြနဲ႔ အႏၱရာယ္ကင္းတာကို အခ်က္အလက္ ေပးရပါလိမ့္မယ္။ မေအာင့္အည္း မေစာင့္စည္း ႏိုင္ၾကၿပီဆိုရင္လည္း ဒီကိစၥအတြက္ ထင္ထင္ေပၚေပၚ ထုတ္လုပ္လာၿပီျဖစ္တဲ့ အကာအကြယ္ေတြ ေဆာင္ၿပီး အသံုးျပဳၾကဖို႔ကို တိုက္တြန္းရပါေတာ့မယ္။ ကိုယ္ဝန္ မေဆာင္ရေအာင္ တားဆီးထားတဲ့ နည္းလမ္းမ်ားစြာထဲက ေရြးခ်ယ္က်င့္သံုး ေစၾကရပါေတာ့မယ္။

ေရာဂါေတြရဲ႕ လကၡဏာေတြ ျဖစ္လာခဲ့ရင္ ကၽြမ္းက်င္သူနဲ႔သာ ကုသမႈခံယူဖို႔ေတြ တိုက္တြန္းရပါေတာ့မယ္။
ႏွစ္သိမ့္ေဆြးေႏြး အႀကံေပးမႈေတြကို အေလးဂရုထားေစဖို႔ ဖိတ္ေခၚရပါေတာ့မယ္။

လတ္တေလာ ေျဖရွင္းနည္းအျဖစ္ ဒီလို နည္းလမ္းေတြ သံုးသလိုပဲ ေရရွည္အတြက္ လိင္မႈ ပညာေပး အစီအစဥ္ေတြကို ငယ္ရြယ္သိတတ္စ ကတည္းက စတင္ဖို႔ လုပ္ပိုင္ခြင့္ ရွိသူေတြကို တိုက္တြန္းၾကရပါလိမ့္မယ္။ လူမႈေရးျပႆနာေတြ ေျဖရွင္္းေပးဖို႔ရာလည္း အစီအစဥ္ေတြ အမ်ားႀကီး လုပ္ေဆာင္ၾကရပါလိမ့္မယ္။

တကယ္တမ္းက်ေတာ့လည္း လူတြင္ပါလို႔ ႏြားက်ားကိုက္ ျဖစ္တဲ့ လိင္ဆိုင္ရာ ျပႆနာေတြအတြက္ ကိုယ္တိုင္ တာဝန္ယူမႈကသာ ကိုယ့္ကို ကာကြယ္ေပးမွာပါ။ မ်ိဳးဆက္ပြား က်န္းမာေရး ဗဟုသုတေတြ ျဖည့္ဆည္းပါ၊ မျဖစ္သင့္တာ မျဖစ္ေအာင္ ကာကြယ္ပါ၊ ျဖစ္လာခဲ့ရင္ အေကာင္းဆံုး ေျဖရွင္းဖို႔ ႏွစ္သိမ့္ေဆြေႏြး အႀကံေပးမႈေတြ ခံယူပါ။ အခ်စ္နဲ႔ ေသြးသား ႏွီးေႏွာမႈက ဆက္စပ္ေနတတ္ေပမယ့္ အခ်စ္က လိုအပ္ခ်က္ျဖစ္ၿပီး ေသြးသားကိစၥကေတာ့ ဆႏၵမွ်သာျဖစ္တယ္ ဆိုတာေလးကို လက္ခံသတ္မွတ္လို႔ ခ်စ္သူအားလံုး ႏွလံုးေမြ႕ေလ်ာ္စြာ ေခ်ာကလက္ကေလးေတြနဲ႔ ေပ်ာ္ရႊင္ႏိုင္ၾကပါေစလို႔ ခ်စ္ျခင္းအားျဖင့္ ေတာင္းဆုျပဳလိုက္မိပါရဲ႕။
irrawaddy

အျပည့္အစုံသုိ႔ »

အဆစ္နာ ေ၀ဒနာအတြက္ အိမ္တြင္းကုသနည္း




အဆစ္နာ ေ၀ဒနာအတြက္ ေဆးျမီးတို

ေန႔စဥ္ အိမ္တြင္း မီးဖိုေခ်ာင္တြင္ သံုးစြဲေသာ ငရုတ္သီး အနီေတာင့္၏ အဓိက ပါ၀င္ေသာ Capsic ဓာတ္အေၾကာင္းကို

ေဆးပညာ စာေစာင္ေပါင္း မ်ားစြာ၌ သိပၸံပညာ စူးစမ္း ေလ့လာမႈ (၁၃၀၀)ထက္ မနည္း ေဖာ္ျပ ပါရွိခဲ့ပါသည္။ သာမန္ အရပ္သူမ်ား အေနျဖင့္ ငရုတ္သီး အနီေတာင့္သည္ အရိုးအဆစ္ ေ၀ဒနာကို ေပ်ာက္ကင္း ေစသည္ ဟူေသာ အဆိုကို သိပၸံသုေတသီ မ်ားက စာေစာင္မ်ားတြင္ ေဆြးေႏြး ေထာက္ခံ ထားပါသည္။

ေဆးပညာအရ ၄င္း Capsic** မွာ Tran s-8-Methyl-N-Vanilyl-6-None-Namide ဟူေသာ ျဒပ္တခု ျဖစ္ပါသည္။ ယင္းအရာျဖင့္ အေရျပားကို ပြတ္ေပးလွ်င္ အဆစ္ထဲထိ ၀င္ေရာက္ သြားျပီး အရိုးထုမ်ား ပ်က္စီးျခင္းကို ကာကြယ္ႏိုင္သည္ဟု ဆိုပါသည္။ ဤသို႔ျဖင့္ မခံမရပ္ ႏိုင္ေအာင္ နာက်င္သည့္ ေ၀ဒနာမ်ား ေပ်ာက္ကင္းျပီး အဆစ္မ်ား အထို္က္အေလ်ာက္ လႈပ္ရွားလာႏိုင္သည္ဟု ဆိုပါသည္။

မီယာမီရွိ ေဆးေက်ာင္း ဆိုင္ရာ တကၠသိုလ္မ်ားမွ ဆရာ၀န္တစု၏ ေလ့လာ တင္ျပခ်က္မွာ ၄င္း Capsic** သံုးစြဲသူ အဆစ္ ေ၀ဒနာရွင္ မ်ားသည္ သံုးလအတြင္း အဆစ္ ေ၀ဒနာမ်ား ၈၀-ရာခို္င္ ႏႈန္းခန္႔ သက္သာ ေပ်ာက္ကင္း သည္ဟု ဆိုသည္။ ၄င္းေဆး မသံုးသူမ်ားမွာ ၅၀-၅၅ ရာခိုင္ ႏႈန္းသာ သက္သာ သည္ဟု ဆိုသည္။ သို႔ေသာ္လည္း ငရုတ္သီး အနီမွ ထုတ္ထားေသာ လိမ္းေဆးကို ဘယ္ေဆးဆိုင္ တြင္မွ ရွာ၍ရႏို္င္မည္ မဟုတ္ပါ။

မိမိတို႔ဘာသာ ေအာက္ေဖာ္ျပပါ အတိုင္း ေဆးျမီးတိုလုပ္၍ သံုးစြဲၾကည့္ပါ။

ပါ၀င္ရမည့္ ပစၥည္းမ်ားမွာ-

၁။ ငရုတ္သီး အနီေတာင့္ကို အေစ့မ်ား မဖယ္ဘဲ စားပြဲဇြန္း ၁၅-ဇြန္းခန္႔ လွီးထားပါ။

၂။ အုန္းဆီ တကြာတ။

၃။ ပ်ားဖေယာင္းေဖ်ာ္ရည္ စားပြဲဇြန္း ၂-ဇြန္း။

၄။ ဆီေမႊး အစက္ ၄၀။

ျပဳလုပ္နည္းမွာ-

၁။ အုန္းဆီႏွင့္ ငရုတ္သီးအနီ လွီးျပီးသားကို ေရာ၍ ဒယ္အိုးတြင္ ထည့္ျပီး မီးျဖင့္ တျဖည္းျဖည္း ဆူပြက္လာသည္အထိ အပူေပးပါ။

၂။ မီးအရွိန္ကိုေလွ်ာ့ျပီး သံုးနာရီခန္႔ ထားပါ။

၃။ သံုးနာရီခြဲခန္႔ အေအးခံပါ။

၄။ ယင္းသို႔ မီးအပူေပးလိုက္ အေအးခံလိုက္ ႏွွစ္ႀကိမ္၊ သံုးႀကိမ္ ျပဳလုပ္ပါ။

၅။ ဆီႏွင့္ ငရုတ္သီး အေရာအေႏွာကို ေဖ်ာ္စက္တြင္ ထည့္၍ ေပ်ာ့ေပ်ာင္းျပီး ေစးပ်စ္သည္အထိ ေဖ်ာ္ပါ။

၆။ ပိတ္ပါးစ ေရစစ္ပါရွိေသာ ဆန္ခါေပၚတင္၍ စစ္ပါ။

၇။ ျပီးလွ်င္ စတီးအိုးထဲသို႔ ထည့္ပါ။

၈။ အေရေပ်ာ္ေနေသာ ပ်ားဖေယာင္းကိုထည့္ပါ။ ျပီးလွ်င္ ဆီေမႊးထည့္ပါ။

၉။ Cream ျဖစ္လာသည့္အထိ ေမႊပါ။

၁၀။ ပုလင္းေသးေသးေလးထဲ ေလာင္းထည့္ပါ။

၁၁။ အဖံုးေသခ်ာစြာ ဖံုးပါ။

၁၂။ ျပီးလွ်င္ ေအးျပီးေျခာက္ေသြ႔ေသေနရာတြင္ သိမ္းထားပါ။

ေဆးညႊန္းမွာ-

နာက်င္ ကိုက္ခဲသည့္ ေနရာကို အထက္ပါ ေဆးျဖင့္ ပြတ္သပ္ျပီး ျဖည္းျဖည္း လိမ္းေပးပါက အဆစ္နာ ေ၀ဒနာမ်ား ေပ်ာက္ကင္း ႏိုင္ပါသည္။

Ref: Working woman Asia,2001.

ေဒါက္တာ ေဒၚျမင့္ျမင့္ၾကည္(လိုက္ဖ္စတိုင္လ္ တူေဒး ၂၀၀၁-စက္တင္ဘာ)
ျမ၀တီ

အျပည့္အစုံသုိ႔ »

GTC ဆရာမ တစ္ဦးစစ္ေတြတြင္ ၾကိဳးဆြဲခ်ေသဆံုး



ရခုိင္ျပည္နယ္စစ္ေတြျမိဳ ့ရွိ ေက်ာင္းတက္လမ္း ရပ္ကြက္မွာေနထိုင္ေသာ နည္းပညာေကာလိပ္ GTC က ဆရာမတစ္ဦးၾကိဳးဆြဲခ် ေသဆံုးသြားသည္ဟု သတင္း ရရွိသည္။

ေဖေဖၚ၀ါရီလ ၁၆ ရက္ေန႕ နံနက္ ၄နာရီခဲြ အခ်ိန္တြင္  ၾကိဳးတဲြခ်ျပီး ေသဆုံးသြားေၾကာင္း အိမ္နီးနားခ်င္းမ်ားက ေျပာသည္။

၎ဆရာမသည္ က်န္းမာေရးခ်ိဳ႕တဲ့ေနျပီး စိတ္မမွန္ ျဖစ္ေနသည္မွာ ၾကာျပီျဖစ္ေၾကာင္း၊ ယခင္ကလည္း ေသေၾကာင္းၾကံစည္မူ (၂) ၾကိမ္ ရွိခဲ့ေၾကာင္း ရဲတာ၀န္ရွိသူမွ ေျပာၾကားသည္။

၎အမ်ိဳးသမီးမွာ မခင္မိုး ျဖစ္ေၾကာင္း သိရျပီး +++ ဇနီးျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

narinjara

အျပည့္အစုံသုိ႔ »

တစ္ေက်ာ့ျပန္ - ကူးေျပာင္းေရး ပါရာဒိုင္း တတိယလိႈင္း အလြန္ပံုစံႏွင့္ မေရရာ အနာဂတ္


ပါရာဒုိင္း အေရြ႕

လြန္ခဲ့ေသာ ႏွစ္ေပါင္း သံုးဆယ္အတြင္း ဒီမိုကရက္ တိုက္ေဇးရွင္းႏွင့္ ပတ္သက္သည့္ ပညာရွင္ စကားဝိုင္းမ်ားတြင္ အထူး ေရပန္းစားခဲ့သည္မွာ “ကူးေျပာင္းေရး”  (Transition) ဆိုေသာ ေဝါဟာရပင္ ျဖစ္သည္။ ဤကာလႀကီးမွာ ဟားဗတ္ ပါေမာကၡ ဆမ္မ်ဴရယ္လ္ ဖီဟန္တင္တန္ ၫႊန္းေသာ “ဒီမိုကရက ္တိုက္ေဇးရွင္း တတိယလိႈင္း” ႏွင့္လည္း ခ်ိန္ခါသင့္ တိုက္ဆိုင္လ်က္ ရွိသည္။ ဤလိႈင္းလံုးႀကီးအတြင္း ႏိုင္ငံေပါင္း ငါးဆယ္ေက်ာ္ ဒီမိုကေရစီ ႏိုင္ငံေရး စနစ္ဘက္ ဦးတည္ သြားႏိုင္ခဲ့သည္။ “ကူးေျပာင္းေရး ပါရာဒိုင္း” (The Transition Paradigm) လႊမ္းမိုးခ်ိန္ဟု ဆိုၾကပါသည္။

အဆိုပါ တတိယလိႈင္း၏ အထြတ္အထိပ္ ကာလမွာ ၁၉၈၀ ႏွင့္ ၁၉၉၀ ျပည့္လြန္ ႏွစ္မ်ားပင္ ျဖစ္သည္။ သို႔တေစ ၂၁ ရာစုထဲသို႔ ခ်င္းနင္း ဝင္ေရာက္လာသည္ႏွင့္ ဒီမိုကေရစီ လိႈင္းလံုးႀကီးမွာ အရွိန္ေလ်ာ့လာသည္။ တတိယလိႈင္းကို ျဖတ္သန္းခဲ့ၾကေသာ ႏိုင္ငံအမ်ားစုမွာ လမ္းပြင့္လာေသာ ဒီမိုကေရစီစနစ္ အျမစ္တြယ္ ခိုင္မာေစရန္ မနည္းပင္ ႐ုန္းကန္ ႀကိဳးပမ္း ေနၾကရသည္။ ပညာရွင္ စကားဝိုင္းမ်ားတြင္လည္း ဒီမိုကေရစီ အရည္အေသြးႏွင့္ ဒီမိုကေရစီ ခိုင္မာေရးကို ဦးတည္ ေျပာဆို ေဆြးေႏြး လာၾကရသည္။ ဤေနာက္ခံ အခင္းအက်င္းမွာပင္ ေတာမတ္ က႐ိုသာက “ကူးေျပာင္းေရး ပါရာဒိုင္း”ဆံုးသြားၿပီ ၊ “ခိုင္မာေရး ပါရာဒိုင္း” (The Consolidation) သို႔ ေရာက္လာၿပီဟု မွတ္ခ်က္ျပဳခဲ့သည္။

သို႔ႏွင့္တိုင္ ၂၁ ရာစု၏ ဒုတိယ ဆယ္စုႏွစ္ အတြင္းမွာပင္ ယခင္ ဆိုဗီယက္ ယူနီယံေဟာင္းတြင္ “အေရာင္ ေတာ္လွန္ေရးမ်ား” တစ္ေက်ာ့ျပန္ ေပၚလာသည္။ အာရပ္ ေႏြဦး၏ အလႈပ္အယမ္းမ်ားႏွင့္လည္း ႀကံဳလိုက္ရသည္။ ေနာက္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ႏိုင္ငံေရး တံခါးဖြင့္ ႏွင္းခဲေပ်ာ္ခ်ိန္ ... ။ တစ္ခုၿပီးတစ္ခု ဆက္တိုက္ဆိုသလို ႀကံဳလိုက္ရရာ ပညာရွင္ စကားဝိုင္းမ်ားမွာ “ကူးေျပာင္းေရး ပါရာဒိုင္း” သို႔ တစ္ေက်ာ့ ျပန္လာၿပီဟု ဆိုၾကပါသည္။

ငယ္႐ုပ္ဆင္ ေတာ္လွန္ေရး

“ဒီမိုကေရစီသည္ ေအာင္ပြဲ ရလဒ္ေလာ၊ ေစ့စပ္ ညႇိႏိႈင္းမႈ၏ အေျဖေလာ  ... ” ။ ေခတ္ၿပိဳင္ ပညာရွင္ တစ္ဦးျဖစ္သူ ဖရန္စစ္ ဖူကူယားမားက ေမးခြန္း ထုတ္ၾကည့္သည္။ ၁၉ ရာစု ေႏွာင္းပိုင္းႏွင့္ ၂၀ ရာစု ဦးပိုင္းက ႀကံဳခဲ့ေသာ “ဒီမိုကရက္ တိုက္ေဇးရွင္း ပထမလိႈင္း” တြင္ ေအာင္ပြဲ ရလဒ္ဟု သူကပင္ အေျဖထုတ္သည္။ ဤလိႈင္းႀကီးမွာ လူထု လႈပ္ရွားမႈျဖင့္ စ၍ လူထု လႈပ္ရွားမႈျဖင့္ပင္ ေအာင္ပြဲအရ ယူခဲ့သည္။ သို႔တိုင္ တတိယလိႈင္းတြင္ကား ဤသို႔မဟုတ္။ ေစ့စပ္ ညႇိႏိႈင္းမႈျဖင့္သာ အေျဖရွာခဲ့ၾကရသည္ဟု ဆိုသည္။

ယေန႔ မ်က္ေမွာက္ ျပဳေနရေသာ အေရွ႕ဥေရာပႏွင့္ အာရပ္ကမာၻမွ ဒီမိုကေရစီ အေရးေတာ္မ်ားမွာ တတိယ လိႈင္းပံုစံႏွင့္ မတူ။ ပထမ လိႈင္းႏွင့္သာ ပိုနီးစပ္ တူညီသည္ဟုလည္း သူကပင္ ေကာက္ခ်က္ခ်သည္။ ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီေရး တစ္ခုတည္းသည္သာ (ယခုအခ်ိန္အထိ) တတိယ လိႈင္းပံုစံတြင္ ရွိေနဆဲဟု မွတ္ခ်က္ျပဳသည္။ သို႔တေစ “ဘယ္ဘက္ကို ဦးတည္သြားမည္၊ ဘာျဖစ္မည္” ဆိုသည္ကိုေတာ့ ေစာင့္ၾကည့္ဖို႔ လိုလိမ့္မည္ဟု ဆိုသည္။

အျခားေသာ ေခတ္ၿပိဳင္ ပညာရွင္ တစ္ဦးျဖစ္သူ မာ့ခ္အက္ဖ္ ပလက္ထ္နာကမူ ယေန႔ေခတ္ၿပိဳင္ ဒီမိုကရက္ တိုက္ေဇးရွင္းတြင္ ျပန္လည္ ေရပန္းစားလာေသာ “ေတာ္လွန္ေရး” အေကာက္အယူမ်ားကို ေထာက္ျပသည္။ ၁၉ ရာစုႏွင့္ ၂၀ ရာစု ရယ္ဒီကယ္ ေတာ္လွန္ေရးမ်ားေၾကာင့္ အေနာက္ကမာၻႏွင့္ ပညာရပ္ ဝန္းတြင္ကား “ေတာ္လွန္ေရး” ဆိုသည္ကို သတိႀကီးႀကီး ထားေနၾကေပၿပီ။ ေတာ္လွန္ေရးက ဒီမိုကေရစီထက္ အာဏာရွင္စနစ္သို႔ ဦးတည္ သြားႏိုင္သည္ကို အေတြ႕အႀကံဳမ်ားအရ သေဘာေပါက္ၿပီး ျဖစ္သည္။ သို႔တိုင္ အေရွ႕ဥေရာပႏွင့္ အာရပ္ ႏိုင္ငံမ်ားတြင္ကား ေတာ္လွန္ေရးမွာ ငယ္႐ုပ္ဆင္ဆဲ  ... ။

ဘယ္ဝယ္ ဘယ္ဆီ

မၾကာေသးခင္ကမွ ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ျပန္ေရာက္လာေသာ ပါေမာကၡ လာရီဒိုင္းမြန္းကလည္း ျမန္မာ့ ဒီမိုကေရစီေရးႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ယခုလို မွတ္ခ်က္ျပဳပါသည္။ “ယေန႔ ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီ အေျပာင္းအလဲ၏ အဓိက လစ္ဟာခ်က္မွာ အစိုးရဘက္မွ “ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲေရးသမားမ်ား” (Reformers) ႏွင့္ အတိုက္အခံဘက္မွ “သေဘာထား ေပ်ာ့ေပ်ာင္းသူမ်ား” (Moderatres) ၾကား မဟာဗ်ဴဟာ သေဘာေဆာင္မည့္ “ႏိုင္ငံေရး ပဋိညာဥ္” တစ္ရပ္ မခ်မွတ္ ႏိုင္ေသးျခင္းပင္ ျဖစ္သည္၊ ဤသို႔ေသာ ႏိုင္ငံေရး ပဋိညာဥ္ မရွိလွ်င္ အေျပာင္းအလဲမွာ ေခ်ာေမြ႕ဖြယ္ရာ မရွိ” ဟု ဆိုသည္။

အမွန္စင္စစ္ ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီေရးမွာ ထိလြယ္ ရွလြယ္ေသာ ကနဦး တံခါးဖြင့္ အဆင့္မွ်သာ ရွိပါေသးသည္။ ဤအဆင့္မွာပင္ “အေျခခံဥပေဒ ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲေရး” ဆိုေသာ စိန္ေခၚခ်က္ႀကီးႏွင့္ ရင္ဆိုင္ေနရသည္။ ပါေမာကၡက ေျပာေသာ “ႏိုင္ငံေရး ပဋိညာဥ္” မရွိလွ်င္ အဆိုပါ စိန္ေခၚခ်က္ကို ေအးေအးေညာင္းေညာင္း ေက်ာ္လႊားဖို႔ ခက္ခဲပါလိမ့္မည္။ ရယ္ဒီကယ္ ေတာ္လွန္ေရး အစြဲႀကီးေသာ ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရး ဓေလ့ကို ႏွလံုးသြင္း၍ ႏွစ္ဖက္ ေခါင္းေဆာင္မ်ား ညႇိႏိႈင္း ေဆြးေႏြး ၾကေစလိုသည္။

ဤသို႔တၿပီကား ယေန႔မ်က္ေမွာက္ ျပဳေနရေသာ ဒီမိုကေရစီ အေျပာင္းအလဲမ်ား (အေရွ႕ ဥေရာပ၊ အာရပ္ကမၻာ၊ ျမန္မာ) ၏ အနာဂတ္သည္ ဘာျဖစ္မည္နည္း။ လက္ရွိ ကူးေျပာင္းေရး ပါရာဒိုင္းမွ ခိုင္မာေရး ပါရာဒိုင္းသို႔ တက္လွမ္း ႏိုင္ပါမည္ေလာ ... ။ သို႔တည္းမဟုတ္ “ေနာက္ေၾကာင္းျပန္ ပါရာဒိုင္း” သို႔ လည္ထြက္ သြားေလမည္ေလာ ... ။ ပညာရွင္မ်ားက ေပးေသာ အေျဖမွာ “ဧကန္မဲ့မႈ” (Uncertainity) ဟု ဆိုပါေၾကာင္း ... ။

စာၫႊန္း - Recomsidering the Transition Paradigm (Journal of Democracy, Jan 2014)

အျပည့္အစုံသုိ႔ »

ကြန္ဒံုးမသံုးဘဲ အေပ်ာ္အပါးလိုက္စားမိလွ်င္




တစ္ႀကိမ္တစ္ခါ အသိတရား ကင္းလြတ္ သြားတာနဲ႔ သင့္ခႏၶာ ကိုယ္ထဲကို ေရာဂါပုိး ဝင္ေရာက္ သြားႏိုင္ ပါတယ္။

တကယ္လို႔ သင္ဟာ အေပ်ာ္အပါး လိုက္စားရင္ အကာအကြယ္ ကြန္ဒံုးကုိ မသံုးဘူး ဆိုရင္ေပါ့။ “တစ္ခါတည္းပါ” ဆုိတဲ့ အမွားေၾကာင့္ ျဖစ္တတ္တဲ့ ေရာဂါ ပုိးေတြ ကေတာ့ အမ်ားႀကီး ႐ွိပါတယ္။

ကလိုင္မိုင္ဒီးယား ကာလသားေရာဂါ

ကုသလို႔ ရတဲ့ ဘက္တီးရီးယားပုိး ကူးစက္မႈပါ။ မကုသဘဲ ေနရင္ေတာ့ ဘဝ အေဖာ္ထံ ကူးစက္ ႏိုင္ပါတယ္။

ကာကြယ္မႈ

-ကြန္ဒံုးသံုးပါ

-တစ္လင္ တစ္မယားစနစ္ က်င့္သံုးတာက အေကာင္းဆံုး ကာကြယ္မႈပါ။

-အေပ်ာ္အပါး လိုက္စားမိရင္ ႏွစ္စဥ္ေရာဂါစစ္ေဆးပါ။

ေရာဂါလကၡဏာ

-ဆီးသြားတဲ့အခါ ပူစပ္ပူေလာင္ျဖစ္ျခင္း

-ဆီးနဲ႔သုက္ရည္ မဟုတ္တဲ့ ပံုမမွန္အရည္ထြက္ျခင္း

-မကုသဘဲေနရင္ နာက်င္မႈ၊ ဖ်ားျခင္းစတာေတြ ခံစားရတတ္ပါတယ္။

ကုသမႈ

-ပဋိဇီဝပိုးသတ္ေဆးေသာက္ေဆး

ဂႏိုဆီးပူေညာင္းက်ေရာဂါ

ဂႏိုပိုးေၾကာင့္ ျဖစ္ၿပီး ေရာဂါကုိ အလြယ္တကူ ကုသ ႏိုင္ပါတယ္။

ကာကြယ္မႈ

-ကြန္ဒံုးသံုးပါ (ဂႏိုပိုးဟာ သုက္ရည္နဲ႔ မိန္းမကုိယ္က ထြက္တဲ့ အရည္က တစ္ဆင့္ အဓိက ကူးစက္ ႏုိင္ပါတယ္)

-ေရာဂါမျဖစ္ေအာင္ တစ္လင္တစ္မယားစနစ္ က်င့္သံုးပါ။

ေရာဂါလကၡဏာ

-ေရာဂါပိုး ကူးစက္ ခံရၿပီး ၁၀ ရက္အတြင္း ေရာဂါ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။

-ဆီးႁပြန္ေခ်ာင္း တစ္ဝိုက္ နီရဲၿပီး ပံုမမွန္ အရည္ထြက္ တတ္ပါတယ္။

-မၾကာခဏ ဆီးသြားတတ္ပါတယ္။

-ဆီးသြားရင္း နာက်င္မႈနဲ႔ မသက္မသာ ျဖစ္မႈတို႔ ခံစားရ တတ္ပါတယ္။

ကုသမႈ

-ပဋိဇီဝ ပိုးသတ္ေဆး ေသာက္ေဆး

ဆစ္ဖလစ္ကာလသားေရာဂါ

-ဆစ္ဖလစ္ ကာလသား ေရာဂါဟာလည္း ဘက္တီးရီးယား ပိုးေၾကာင့္ ျဖစ္တာပါ။

ကာကြယ္မႈ

-ဆစ္ဖလစ္ ပိုးဟာ ကြန္ဒံုး သံုးရင္ေတာင္ အျပည့္အဝ ကာကြယ္မႈ မေပးႏိုင္ပါ။

-တစ္လင္ တစ္မယား စနစ္ က်င့္သံုးတာက အေကာင္းဆံုး ကာကြယ္မႈပါ။

ေရာဂါလကၡဏာ

-ပိုးဝင္တဲ့ေနရာမွာ အနာျဖစ္ျခင္း

-ျပင္းထန္လာပါက လက္၊ ေျခေထာက္မွာ အေရျပား အနီကြက္ျဖစ္ျခင္း

-ပါးစပ္ထဲအနာအျဖဴကြက္ေပါက္ျခင္း

-လက္ဖဝါး၊ ေျခဖဝါးမွာ အနီစက္ေပၚျခင္း

-ဖ်ားျခင္း၊ ေခါင္းကိုက္ျခင္း၊ အစာစားခ်င္စိတ္ နည္းျခင္း၊ ကိုယ္အေလးခ်ိန္က်ျခင္း

ကုသမႈ

-ပင္နီဆီလင္ လိင္အဂၤါေရယုန္ ေရယုန္ဗိုင္းရပ္စ္ (Herpes Simplex Virus) ေၾကာင့္ ျဖစ္တာပါ။

ကာကြယ္မႈ

-ကြန္ဒံုးသံုးရင္ ကူးစက္မႈ ေလ်ာ့နည္းေပမယ့္ အေရျပားခ်င္း ထိေတြ႕မႈေၾကာင့္လည္း ေရယုန္ ကူးတတ္ပါတယ္။

-တစ္လင္ တစ္မယား စနစ္က်င့္သံုးပါ။

ေရာဂါလကၡဏာ

-ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးဝင္ၿပီး ႏွစ္ပတ္ အတြင္း ျဖစ္ေလ့႐ွိပါတယ္။

-လိင္အဂၤါ တစ္ေလွ်ာက္ ယားယံျခင္း၊ ပူစပ္ျခင္း၊ နာက်င္ျခင္းခံစားရကာ အရည္ၾကည္ဖု အေသးေတြ ေပါက္ေလ့ ႐ွိပါတယ္။

-ေရယုန္ကို ဆီးနဲ႔ထိေတြ႕မိရင္ နာက်င္တတ္ပါတယ္။

-ေခါင္းကိုက္ျခင္း၊ ဖ်ားျခင္း ခံစားရတတ္ပါတယ္။

ကုသမႈ

ဗိုင္းရပ္တားေဆး



HIV

Human Immunodeficiency ဗိုင္းရပ္စ္ေၾကာင့္ ျဖစ္ၿပီး လူ႔ခႏၶာကိုယ္ရဲ႕ ခုခံအား စနစ္ကို အားနည္း ေစပါတယ္။

ကာကြယ္မႈ

-လိင္ဆက္ဆံမႈနဲ႔ Oral Sex အတြက္ ကြန္ဒံုးသံုးပါ။

-တစ္လင္ တစ္မယား စနစ္ က်င့္သံုးတာက အထိေရာက္ဆံုး ကာကြယ္မႈပါ။

ေရာဂါလကၡဏာ

-အေစာပိုင္း အဆင့္မွာ တုပ္ေကြးလို ဖ်ားနာမႈ ခံစားရျခင္း

-CD4 ဆဲလ္ပမာဏဟာ ပံုမွန္ေအာက္ က်သြားတဲ့အခါ သားငံရည္က်ိတ္ ေရာင္ရမ္းျခင္း၊ အေရျပား ျပႆနာနဲ႔ ပါးစပ္ အနာေပါက္ျခင္းတို႔ ျဖစ္ေပၚ တတ္ပါတယ္။

-CD4 ဆဲလ္ ထပ္မံ က်သြားတဲ့အခါ ေရယုန္နဲ႔ ခါးပတ္ေရယုန္လို အေရျပားျပႆနာ ျဖစ္လာ တတ္ပါတယ္။

-CD4 ဆဲလ္ အလြန္အမင္း က်သြားတဲ့အခါ AIDS ေရာဂါ ျဖစ္သြားပါတယ္။

ကုသမႈ

HAART (Highly active antiretroviral therapy)

Ref: Good Health


အျပည့္အစုံသုိ႔ »

လူေျပာမ်ားသည္႔ သရဲဖုန္းမွာ Software ထည္႔သြင္းထားျခင္းျဖစ္






Photo Credit: Aung Min Han

myanmarmobileapp

အျပည့္အစုံသုိ႔ »